Sol Sabit
İstanbul İstanbul°C
  • Dolar döviz kuru 3.8239
  • Euro döviz kuru 4.5064
  • 29.05.2017
Mensure  Kaplan

Mensure Kaplan

Yaşayan Meddahlık.

Yaşayan meddahlık.

Sokak fanusların altındaki Ramazan eğlenceleri nasıl olur?

Bir ramazan düşünün sosyal medyanın , teknolojinin hayatımıza sahip olmadığı, yuvarlak masalarda mahalle oruçlarının açıldığı, esnaf kahvesinde  koyu sohbetlerin demini aldığı, bu koyu demliği de  bir kesedeki altın karşılığı ile  kahvede sorulan imeceye cevap verene helal edildiği bir yer,  bir zaman dilimi. Cevapsız bilmeceler günler geçtikçe kesedeki altında artardı. Böyle uzar giderdi , esnafların hoş sohbet deryası içinde…

Kültürler ve ananelerin yoğun olarak yaşandığı bir geçmiş saatler burası. Öyle ki dertlerin bile ağızdan alındığı ve çözüm arandığı bir camia…

Bu camia da, öyle bir yaşam vardı ki, sözün sanata dönüştüğü bir orta oyun, bir meddahlık , bir Hacivat Karagöz perdesi yaşatılır . Öyle bir perde ki düşünmek şöyle dursun hayatı akışa indiren doğruluk cümlelerini ortaya koyan bir mizahsan  bir edebiyat… 

Ramazan da zaman nasıl akar?  Şöyle; Sokak kahvelerinde oruçtan sonra akşam ve yatsı namazları arasında, halkı eğlendirmeye çalışan, eğlendirirken de hayat mücadelesini imece usulü ile mizah tarzında ortaya koymaya çalışan bir meddahlık ustaları yaşardı.

Meddahlık nedir peki? Övücü anlamına gelir, başlangıçta Peygamberi ve ailesini övene denilirdi. Şimdi ise zamanla değişime uğradı. Bazı mekânlarda veya kahvelerde elinde asası ile «Hak dostum, hak!» diye başlarlar, buda halka bir uyarı niteliği taşırdı.  Herkes kendini bilsin tanısın diye hak yolunu hatırlatır.  Kendi dillerinde her türlü edebiyatı bulabilirisiniz.. 

Her baba yiğit hikâye anlatamaz bunu da bilmek gerek, ehil olana bırakmak lazım bu ustalıkları. Kalbi hikâye aşkıyla yoğrulması gerekir ki, onu sevgi ile dinletebilsin , içine işlesin perde perde.

Kıssahan diye bilinen bu ustalar, Peyzaj olarak bakarlar dış âleme,  kendi söz sanatları ya da şive hududu ile salıverir hikayelerini ustalıkla.  Kendine ait kostümler çizer hikayesine göre şekillendirir,  bu da ayrı bir tatlılık koyar ustalığına. Bitiş bölümüne gelindi mi  «kıssadan hisse» der ve mizahını bir ders nitelikte kalbe yönlendirir ve kapatır. Bazen de damardan söyler şöyle ki, bir meddahlıkta beğenilmeyen bir hikâyede bir kişi hıyar atar sahneye,

Meddah__ çok şükür kısmetimize düşen bir hıyar oldu der, sonra bitişte meydana döner ve elindeki hıyarı göstererek ‘’ Birisi kartvizitini düşürmüş’’ diye kendine has düşündürür. İşte böyle bir ustalıkla yönlendirir yaşamı.

Yaşatmak bizden,

 zamana gömmek yine bizden,

 ne zaman değişti, ne Ramazan,

değişen içimdeki bizden…


MAKALEYE YORUM YAZIN
Habere Ait Yorum Bulunmamaktadır....

Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.