Son günlerde sosyal medyada dolaşan kareler ve tarihi cami avlularında düzenlenen nikah ya da düğün organizasyonlarına dair tartışmalar, toplumun farklı kesimlerinde hararetli bir polemiğe dönüşmüş durumda. Bir yanda "Cami Allah'ın evidir, düğün salonu değil" diyerek kutsal mekanların sınırlarını ve fıkhi ölçüleri sert bir dille hatırlatan kesimler; diğer yanda ise "Kilisede alkışlanan nikah camide neden linçleniyor?" veya "Bu alanlar herkese açık olmalı, yoksa sadece belirli kesimlere mi ayrılıyor?" sorusuyla mekanın kamusallığını ve eşitliği sorgulayanlar var.
Mevcut sosyo-kültürel tablomuza baktığımızda mesele yalnızca "camide nikah kıyılır mı, kıyılmaz mı?" ya da "kadın-erkek bir arada bulunabilir mi?" sorularından ibaret değil. Günümüz Türkiye'sinde kentleşmenin hızı, toplu taşımanın ve çarşı-pazarın zorunlu bir arada olma halleri, düğün salonu maliyetlerinin giderek artması ve sosyal medyanın her anı vitrine taşıyan dili, bu tartışmayı çok katmanlı hale getiriyor.
Çarşı-pazar, toplu taşıma ve düğün halayları gibi alanlarla camideki birlikteliği kıyaslayan yaklaşımların karşısına çıkan itirazlar, aslında gündelik hayatın sosyolojik gerçeğine çarpıyor. İnsanlar sabah işe giderken metrobüste, vapurda veya kalabalık sokaklarda zaten iç içe yaşıyor. Ancak sosyolojik açıdan kamusal alanın her noktası aynı işlev ve kural setine tabi değil; bir konser salonuyla bir mahkeme salonunun veya bir kütüphaneyle bir ibadethanenin atmosferi ve toplumsal beklentisi farklı işliyor. İbadethanenin manevi sükunetini ve sünnet ölçüsünü korumak isteyenlerin hassasiyeti tam da bu mekânsal ayrışmadan ve farklı kurallardan besleniyor.
Öte yandan işin bir de "vitrin ve erişilebilirlik" boyutu var. Tarihi külliye avlularında organizasyon firmalarının hazırladığı gösterişli karelerin sosyal medyada paylaşılması, sıradan bir vatandaşta şu duyguyu uyandırıyor: "İmkânı ve bağlantısı olan için kapılar açılırken, sıradan insan için kural duvarları mı yükseliyor?" Mekânın kutsiyeti kadar, o mekânın kimler için ve hangi şartlarla erişilebilir olduğu da toplumsal adalet duygusunu doğrudan etkiliyor.
Belki de asıl ihtiyaç, tarafların birbirini "usulsüzlükle" ya da "katılıkla" suçladığı yüksek perdeli paylaşımlardan ziyade, samimi bir ölçüde buluşmak. İbadethanelerin vakur ve kapsayıcı atmosferini zedelemeyen, gösteriş ve ayrıcalık algısı üretmeyen, buna karşın insanların hayatının en özel anlarını sade ve huzurlu bir şekilde paylaşabilmesine alan açan bir denge, bugünün gerilimlerle yorulmuş toplumuna çok daha iyi gelecektir.
#Camiler #ToplumsalGündem
Yorum Yazın